Παρουσίαση/Προβολή

Διδάσκοντες

Διδάσκων: Ανδρέας Α. Βασιλάκης (abasilak [at] aueb.gr).

Βοηθός εργαστηρίων: Σοφία Ελευθερίου (seleftheriou [at] aueb.gr). 

Ώρες γραφείου: Δευτέρα 10:00-12:00, Παρασκευή 10:00-12:00 (Τροίας 2, 4ος όρ., 405)

Περιεχόμενο μαθήματος

Μέρος Α΄ – Ανάπτυξη εύχρηστων διεπαφών χρήστη

Εισαγωγή στην Αλληλεπίδραση Ανθρώπου–Υπολογιστή. Ευχρηστία διαδραστικών συστημάτων. Γνωστικά μοντέλα, μνήμη, αντίληψη, προσοχή, αυτόματες διεργασίες, σενάρια, μεταφορές, δομικά και λειτουργικά μοντέλα. Είδη αλληλεπίδρασης: γραμμή εντολών, κατάλογοι επιλογής, φόρμες, απευθείας χειρισμός, εικονικοί κόσμοι, φυσική γλώσσα, χειρονομίες, πολυτροπικές διεπαφές, φυσικές διεπαφές, συστήματα υποστήριξης συνεργασίας, κοινωνικά δίκτυα, διεπαφές για ανθρώπους με ειδικές ανάγκες. Ανάπτυξη διαδραστικών συστημάτων: μοντέλο καταρράκτη, ελικοειδές μοντέλο, αρχές ανθρωποκεντρικής ανάπτυξης, μελέτη χρηστών και περιβάλλοντος, ανάλυση εργασιών. Οδηγίες σχεδιασμού διεπαφών χρήστη: κανόνες σχεδιασμού, παραδείγματα σφαλμάτων, οδηγίες σχεδιασμού ιστοτόπων και διεπαφών φορητών συσκευών. Αξιολόγηση διαδραστικών συστημάτων: διαμορφωτική και συμπερασματική αξιολόγηση, μοντέλα ανάλυσης πληκτρολογήσεων, γνωστικό περιδιάβασμα, επιθεώρηση ευχρηστίας, μετρήσεις επίδοσης, απόδοσης, ικανοποίησης, ομιλούντα υποκείμενα, καταγραφή ενεργειών, συνεντεύξεις, ερωτηματολόγια, μελέτη πεδίου.

Μέρος Β’ – Τεχνολογία ευφυών διεπαφών χρήστη

Μεθοδολογία και εργαλεία ανάπτυξης: (i) γραφικών διεπαφών χρήστη, (ii) πολυτροπικών διεπαφών χρήστη (π.χ. με λειτουργίες αναγνώρισης προσώπου, χειρονομιών, αναγνώρισης και σύνθεσης φωνής, μέσω της χρήσης έτοιμων διαθέσιμων μοντέλων μηχανικής μάθησης), (iii) συστημάτων διαλόγων φυσικής γλώσσας (π.χ. με λειτουργίες κατανόησης φυσικής γλώσσας και διαχείρισης διαλόγων, κυρίως μέσω της χρήσης έτοιμων διαθέσιμων μεγάλων γλωσσικών μοντέλων), (iv) τρισδιάστατων διεπαφών χρήστη (εικονικής, επαυξημένης και μικτής πραγματικότητας, μέσω της χρήσης πλατφορμών ανάπτυξης διαδραστικών/εμβυθιστικών εφαρμογών, π.χ. Unity).

Μαθησιακοί στόχοι

Μετά την επιτυχή ολοκλήρωση του μαθήματος, οι φοιτητές θα είναι σε θέση:

1. Να περιγράφουν τα κυριότερα είδη διεπαφών χρήστη και μεθόδους σχεδιασμού, υλοποίησης και αξιολόγησης διαδραστικών υπολογιστικών συστημάτων.
2. Να σχεδιάζουν, να υλοποιούν και να αξιολογούν διεπαφές χρήστη, αποδίδοντας κεντρική σημασία στις ανάγκες, τις ικανότητες και τις προτιμήσεις των χρηστών.

3. Να σχεδιάζουν και να υλοποιούν ευφυείς διεπαφές χρήστη αξιοποιώντας υπάρχοντα εργαλεία και μοντέλα επεξεργασίας φυσικής γλώσσας και φωνής, υπολογιστικής όρασης, εικονικής, επαυξημένης και μικτής πραγματικότητας.

Μέθοδοι διδασκαλίας

Το μάθημα περιλαμβάνει

• Δύο δίωρες διαλέξεις την εβδομάδα: Δευτέρα 13:00-15:00, αίθουσα Α47 και Παρασκευή 13:00-15:00, αίθουσα Τ102.
• Ένα δίωρο φροντιστήριο την εβδομάδα: Πέμπτη 19:00-21:00, αίθουσα Α32. Τα φροντιστήρια εστιάζονται στην παροχή σχετικών προγραμματιστικών γνώσεων.
• Μία υποχρεωτική προγραμματιστική εργασία.

Προτεινόμενα συγγράμματα

Οι φοιτητές του μαθήματος μπορούν να επιλέξουν ένα μεταξύ των παρακάτω διανεμόμενων βιβλίων:

• «Εισαγωγή στην Αλληλεπίδραση Ανθρώπου-Υπολογιστή», Ν. Αβούρης, Χ. Κατσάνος, Ν. Τσέλιος και Κ. Μουστάκας, Εκδόσεις Πανεπιστημίου Πατρών, 2^η έκδοση, 2018.
• «Σχεδίαση Διεπαφής Χρήστη», B. Shneiderman B., C. Plaisant, M. Cohen, S. Jacobs, N. Elmqvist, Εκδόσεις Τζιόλα, 6η έκδοση, 2023.
• «Αξιολόγηση Διαδραστικών Συστημάτων με Επίκεντρο τον Χρήστη», Π. Κουτσαμπάσης, Ελληνικός Σύνδεσμος Ακαδημαϊκών Βιβλιοθηκών, 2015.

Οι διαφάνειες του μαθήματος περιέχουν πρόσθετες παραπομπές σε σχετική βιβλιογραφία, που διατίθεται ελεύθερα ή/και μέσω της βιβλιοθήκης του ΟΠΑ και καλύπτει σε μεγαλύτερη έκταση το Μέρος Β’.

Προαπαιτούμενα

Για να εγγραφεί στο μάθημα, ο φοιτητής πρέπει να έχει εξεταστεί επιτυχώς σε προηγούμενο εξάμηνο είτε στο μάθημα «Εισαγωγή στον Προγραμματισμό Υπολογιστών» (Python) είτε στο μάθημα  «Προγραμματισμός Υπολογιστών με JAVA». Όμως, συνιστάται στους φοιτητές να έχουν εξεταστεί επιτυχώς σε προηγούμενο εξάμηνο και στα δύο αυτά μαθήματα, καθώς και στα μαθήματα «Προγραμματισμός Υπολογιστών με C++», «Τεχνητή Νοημοσύνη», «Γραφικά Υπολογιστών».

Μέθοδοι αξιολόγησης

Οι φοιτητές του Τμήματος Πληροφορικής βαθμολογούνται μέσω

• Τελικών γραπτών εξετάσεων (60% του τελικού βαθμού)
• Υποχρεωτικής ομαδικής εργασίας (40% του τελικού βαθμού).

Η βαθμολόγηση των εργασιών συμπεριλαμβάνει ατομική προφορική εξέταση. Ειδικά αν ο βαθμός των γραπτών εξετάσεων είναι μικρότερος του 4, οι βαθμοί των εργασιών δεν προσμετρώνται και ο τελικός βαθμός ισούται με το βαθμό των γραπτών εξετάσεων. Για τους φοιτητές άλλων Τμημάτων, η εργασία είναι προαιρετική.

Ευχαριστίες

Ευχαριστώ ιδιαίτερα τον καθ. Ι. Ανδρουτσόπουλο για τη διαχρονική του συμβολή στη δημιουργία και διατήρηση του εκπαιδευτικού υλικού του μαθήματος.